Монголбанкнаас  2024 оны нийгэм эдийн засгийн тойм мэдээлэл, мөн статистик мэдээллийн хураангуйг танилцуулав.

Өнгөрсөн онд манай улсын үйлчилгээний тэнцэл алдагдалтай гарчээ. Тухайлбал, аялал жуулчлалын үйлчилгээний алдагдал 1 тэрбум ам.доллар байна. Энэ нь монголчуудын гадаад улсуудад аялсан нийт дүн юм. Мөн нүүрсээ БНХАУ-ын тээврийн компаниудаар зөөлгөдөг тул 700 сая ам.доллар төлжээ.  

2024 онд улсын инфляц 9.1 хувьтай гарчээ. Энэ нь Монголбанкны зорьсон түвшин болох 8 хувиас илүү байгаа юм. Иймд Төвбанк мөнгөний хатуу бодлогоо үргэлжлүүлнэ гэж Төвбанкны Ерөнхийлөгч Б.Лхагвасүрэн хэлэв. Цахилгааны үнийг өнгөрсөн 11-р сарын 1-нээс нэмсэн. Мөн махны үнэ нэмэгдсэн нь инфляц 9 хувь болоход голлон нөлөөлжээ.

Зээл өсөлтийн тухайд хэрэглээний болон бизнесийн зээл тус бүр 50 хувиар өссөн байна. Монголбанк зээлийг хүүг бууруулах бодлогоо үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлж байна. Ирэх тавдугаар сараас дулааны үнийг нэмнэ. Тэгэхээр инфляц энэ онд өндөр хэвээр байх ч 2025 оны сүүлээр буурах төлөвтэй байна гэв.        

Өнгөрсөн онд системийн нөлөө бүхий банкууд болох Голомт, ХХБ, ХААН гадаад зах зээлээс бонд гаргасан. Валютын нөөц өндөр хэвээр байгаа тул энэ онд эдийн засгийн өсөлт 6-7 хувь байна. Гэхдээ хамгийн том сорилт нь инфляц гэдгийг онцлов.

Ипотекийн зээлийн тухайд эргэн төлөлтөөр дараагийн  зээлийг санхүүжүүлэх бодлого энэ онд үргэлжилнэ. Энэ эх үүсвэрээс 500 орчим тэрбум төгрөг цуглардаг. Мөн Үндэсний баялгийн сангийн хуулийн дагуу Хуримтлалын сангийн эх үүсвэрийг ипотект зарцуулдаг. Эдгээр эх үүсвэр нийлээд 1.2 их наяд төгрөг болдог.      

Шаардлага хангасан, амины орон сууцанд ипотекийн зээл олгоно. Амины орон сууц бүрд олгохгүй. Ер нь хотын А бүсэд байр авах бол 6 биш, илүү өндөр хүүтэй зээл олгох хувилбарыг судалж байна. Банкууд өөрийн эх үүсвэрээр ипотекийн зээлийг жилийн 12 хувийн хүүтэй олгож байна.  

Ханшийн тухайд улирлын чанартай өсөлт байна. Өнгөрсөн сард Найман шаргад ам.долларыг бэлнээр авах эрэлт үүссэн. Үүний улмаас бэлэн, бэлэн бус ханшийн зөрүү ихээхэн өслөө. Гадаад валютын нөөц өндөр байгаа тул ханш өсөх эдийн засгийн суурь нөхцөл байхгүй. Гэхдээ бидний хэрэглээ өссөөр, импортын өсөлт буурахгүй байвал ханшид ирэх дарамт нэмэгдэнэ.