Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүх, Бүгд Найрамдах Австри Улсын Ерөнхийлөгч Александр Ван дер Беллен нар албан ёсны хэлэлцээний үр дүнгийн талаар хэвлэл мэдээллийн байгууллагуудын төлөөлөлд мэдээлэл өглөө.

Хоёр улсын төрийн тэргүүний мэдээллийг бүрэн эхээр нь хүргэж байна.

 МОНГОЛ УЛСЫН ЕРӨНХИЙЛӨГЧ У.ХҮРЭЛСҮХ:

Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч өө,

Энд цугларсан хэвлэлийн төлөөлөгчид өө,

Та бүхэнд энэ өдрийн мэндийг хүргэе.

Олон арван жилийн уламжлалт найрсаг харилцаатай Бүгд Найрамдах Австри Улсын Ерөнхийлөгч Александер Ван дер Беллен Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн урилгаар мөнх хөх тэнгэрийн орон манай сайхан улсад төрийн айлчлал хийж байгаад чин сэтгэлийн талархал илэрхийлье.

Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч Таны энэхүү айлчлал нь Австри Улсын төрийн тэргүүний Монгол Улсад хийж буй анхны айлчлал бөгөөд манай хоёр орны ард түмний найрсаг харилцаа, хамтын ажиллагааны түүхэнд нэгэн шинэ хуудсыг нээсэн, онцгой ач холбогдолтой түүхэн айлчлал болж байгааг онцлон тэмдэглэе.

Австри Улс нэгэн жарны тэртээ манай улсын тусгаар тогтнол, бүрэн эрхт байдлыг хүлээн зөвшөөрч, дипломат харилцаа тогтоосон өрнөдийн анхдагч улс орны нэг бөгөөд бидний найрсаг харилцаа, хамтын ажиллагаа хүний эрх, эрх чөлөө, хууль дээдлэх ёс зэрэг ардчиллын нийтлэг үнэт зүйлсэд суурилан нийгэм, эдийн засгийн олон салбарт идэвхтэй өргөжин хөгжиж байгааг тэмдэглэн хэлэхэд таатай байна.

Монгол Улс Австри Улсыг манай улсын “гуравдагч хөрш”, Европ дахь итгэлт түнш хэмээн үздэг бөгөөд хоёр улсын харилцаа, хамтын ажиллагааг бүх талаар тууштай өргөжүүлэн хөгжүүлэхийн төлөө байдаг.

Энэхүү төрийн айлчлалаар бид Монгол, Австрийн харилцаа, хамтын ажиллагааны өнгөрсөн 60 гаруй жилийн ололт, амжилтыг бататган бэхжүүлж, цаашид улам бүр өргөжүүлэн хөгжүүлж, эдийн засгийн үр өгөөж, хөрөнгө оруулалтыг нэмэгдүүлэх талаар дэлгэрэнгүй ярилцлаа.

Монголын талаас “Хархорум”, “Хүннү” хотын бүтээн байгуулалт, барилга угсралт, ус суваг, цэвэршүүлэх байгууламж, эрчим хүч, дэд бүтэц зэрэг төсөлд хөрөнгө оруулж, хамтран ажиллах санал тавилаа.

Бидний яриа хэлэлцээний дүнд “Монгол, Австрийн Хамтарсан тунхаглал” гаргалаа.

Энэхүү баримт бичиг нь хоёр улсын хамтын ажиллагааны цаашдын чиглэл, замын зураглалыг тодорхойлж, хоёр орны харилцааг бүхий л салбарт өргөжүүлэн хөгжүүлэхэд чухал хувь нэмэр оруулна гэдэгт итгэл төгс байна.

Мөн төрийн айлчлалын үеэр хоёр талын харилцаа, хамтын ажиллагааг улам бүр өргөжүүлэн хөгжүүлэх эрх зүйн баримт бичгүүдэд гарын үсэг зурлаа.

Тухайлбал, “Нийгмийн хамгааллын тухай хэлэлцээр” байгуулснаар хоёр улсын иргэдийн нийгмийн баталгааг хангах, ажиллаж, амьдрах таатай нөхцөл боломжийг бүрдүүлэх, Монгол болон Австри Улсад нийгмийн даатгалын шимтгэл төлсөн хугацаанд ногдох тэтгэвэр авах чухал эрх зүйн нөхцөл бүрдэж байна.

Түүнчлэн Инновац, технологи, эрчим хүч, ашигт малтмал, эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, Шинжлэх ухаан, хөгжмийн урлагийн салбарын хамтын ажиллагаа, Дипломат паспорт эзэмшигчдийг визийн шаардлагаас чөлөөлөх тухай Засгийн газар хоорондын хэлэлцээр зэрэг баримт бичгүүд байгууллаа.

Мөн Олон улсын автотээврийн харилцааны тухай Засгийн газар хоорондын хэлэлцээрийг ойрын хугацаанд байгуулахаар харилцан тохиролцлоо.

Уг хэлэлцээрийг байгуулснаар хоёр улсын худалдаа, эдийн засгийн харилцааг нэмэгдүүлэх, тээврийг хөнгөвчлөх чухал ач холбогдолтой юм.

Уур амьсгалын өөрчлөлт, цөлжилт, хөрсний доройтол, хүнсний аюулгүй байдал зэрэг дэлхий нийтэд тулгарч буй сорилтыг даван туулж, шийдвэрлэх нь бидний нийтлэг зорилт гэдгийг онцолж, “Тэрбум мод” үндэсний хөдөлгөөн болон Европын Холбооны “Ойн түншлэл”-ийн хүрээнд хамтран ажиллахаар боллоо.

“Хүнсний хангамж, аюулгүй байдал”, “Цагаан алт” үндэсний хөдөлгөөний хүрээнд Монгол Улсын дотоодын үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэх, эрчимжсэн мал аж ахуйг дэмжих, дэвшилтэт техник, технологи нэвтрүүлэх чиглэлээр хамтарсан төсөл, хөтөлбөр хэрэгжүүлэх талаар санал солилцлоо.

Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч өө,

Хоёр улсын эрүүл мэндийн салбарын хамтын ажиллагаа үр дүнтэй өргөжин хөгжиж ирсэн бөгөөд Австри Улсын Засгийн газраас Эх, хүүхдийн эрүүл мэндийн үндэсний төв, Хорт хавдрын эмчилгээний төв, Цэргийн төв эмнэлэг, Анагаахын шинжлэх ухааны үндэсний их сургуулийн эмнэлэг зэрэг манай улсын эрүүл мэндийн байгууллагуудын тоног төхөөрөмжийн шинэчлэлийг үе шаттайгаар хийж, хүн ардад үзүүлэх эрүүл мэндийн үйлчилгээг сайжруулахад үнэтэй хувь нэмэр оруулсныг онцлон тэмдэглэхийг хүсэж байна.

Монголчууд бид Австри Улсыг сонгодог хөгжмийн өлгий нутаг, дэлхийн түүхэнд нэрээ мөнхөлсөн суут хөгжмийн зохиолч Моцарт, Шуберт, эцэг, хүү Штраус зэрэг алдартнаар мэдэх бөгөөд, энэхүү төрийн айлчлалын хүрээнд соёл, урлаг, хөгжмийн салбар дахь хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлж, багш, оюутан, судлаач нарыг харилцан солилцож, хамтран ажиллах болсонд баяртай байна.

Аялал жуулчлал, боловсрол, шинжлэх ухаан, хэвлэл мэдээллийн салбар дахь харилцаа, хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэн хөгжүүлэхийн төлөө өргөн хүрээнд хамтран ажиллахаар тохиролцож, хоёр орны их сургуулиудын хамтын ажиллагааг идэвхжүүлэх, Австри Улсад суралцах монгол оюутны тоог нэмэгдүүлж, “Илгээлт-2100” тэтгэлэгт хөтөлбөрийн хүрээнд хамтран ажиллахаар боллоо.

Манай хоёр улс газарзүйн байршлын онцлог байдал, цаг агаар, байгалийн тогтоц, гадаад бодлогын байр суурь зэрэг олон зүйлээрээ ижил төстэй билээ.

Нэн ялангуяа байгаль хамгаалал, тогтвортой хөгжлийг дэмжих, байгальд ээлтэй амьдралын хэв маягийг дээдлэх, далайд гарцгүй орнуудын хөгжлийн асуудал зэрэг бүс нутаг, олон улсын харилцааны олон чухал асуудлаар манай хоёр улс ижил төстэй байр суурь баримталдаг бөгөөд НҮБ болон бусад олон улсын байгууллагын хүрээнд хамтын ажиллагаагаа улам бүр бэхжүүлэхээ харилцан нотоллоо.

Ирэх 2026 онд тохиох “Олон улсын бэлчээр ба нүүдлийн мал аж ахуй эрхлэгчдийн олон улсын жил”, Улаанбаатар хотноо болох НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх конвенцын Талуудын 17 дугаар бага хурал (COP17)-ыг зохион байгуулахад бид хамтран ажиллахаар боллоо.

Айлчлалын хүрээнд зохион байгуулах “Монгол, Австрийн бизнес форум” нь  хоёр орны бизнес эрхлэгчид, баялаг бүтээгчдийг улам ойртуулж, эдийн засгийн харилцан ашигтай, хамтын ажиллагааг улам бүр  өргөжүүлэн хөгжүүлэхэд хувь нэмрээ оруулна хэмээн үзэж байна.

Бидний хэлэлцэж, тохиролцсон ажлууд хоёр орны хөгжил цэцэглэлт, ард иргэдийн сайн сайхны төлөө биеллээ олж, харилцаа, хамтын ажиллагаа улам бүр өргөжин бэхэжнэ гэдэгт итгэл дүүрэн байна.

Монгол Улсын “энхийг эрхэмлэсэн, нээлттэй, бие даасан, олон тулгуурт” гадаад бодлого болон ардчилал, хүний эрх, эрх чөлөө, хууль дээдлэх ёс зэрэг Монгол, Австрийн нийтлэг үнэт зүйл даян дэлхийн энх тайван, аюулгүй байдал, тогтвортой хөгжил, хүн төрөлхтний сайн сайхны төлөөх их үйлсэд хамтын хувь нэмрээ оруулна гэдэгт итгэл төгс байна.

Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч Таныг болон эрхэм хүндэт зочид төлөөлөгчид Та бүхнийг өнө эртний түүхт, мөнх хөх тэнгэрийн орон манай сайхан улсад тавтай морилохыг хүсье.

Анхаарал хандуулсанд баярлалаа.

БҮГД НАЙРАМДАХ АВСТРИ УЛСЫН ЕРӨНХИЙЛӨГЧ АЛЕКСАНДР ВАН ДЕР БЕЛЛЕН:

Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх,

Эрхэм хүндэт хатагтай, ноёд оо,

Юуны өмнө Монгол Улсад айлчлал хийхийг урьсанд Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч Танд чин сэтгэлийн талархал илэрхийлье. Монгол Улсад ийнхүү төрийн айлчлал хийж байгаадаа миний бие туйлын их баяртай байна.

Энэхүү айлчлал нь Австри Улсын Ерөнхийлөгчийн түвшинд Монгол Улсад хийж буй анхны төрийн айлчлал бөгөөд бидний Монгол Улстай хөгжүүлж буй харилцаандаа онцгой ач холбогдол өгч буйн илэрхийлэл юм.

Түүнчлэн 30 гаруй жилийн тэртээ ардчилал, хуульт ёсыг эрхэмлэн дээдэлсэн Монгол Улсын замналыг манай улс үнэлэн сайшааж буйн нотолгоо юм.

Үзэсгэлэнт Монгол Улс газарзүйн хувьд биднээс алс хол, геополитикийн эрс ондоо, амаргүй нөхцөл байдалд байдаг хэдий ч Австри, Монгол Улс улс төр, нийгэм, олон улсын хамтын нийгэмлэгийн тогтолцооны нийтлэг үнэт зүйл, үзэл санаатай билээ.

Өнөөдөр олон улсын хамтын нийгэмлэг томоохон сорилтуудтай тулгараад байна. Дэлхийн олон цэгт нөхцөл байдал хурцдаж, олон тооны зэвсэгт мөргөлдөөн, тэмцэл өрнөж, энгийн ард иргэдэд хохирол, зовлон учруулж байна.

Европт оршиж буйн хувьд ОХУ-ын Украины эсрэг хийж буй түрэмгий дайн бидний санааг хамгийн ихээр зовниож байна. Энэ нь нэг талаас аюулгүй байдалд, нөгөө талаас эрх чөлөө, ардчилал болон хүний эрх зэрэг бидний үнэт зүйлт тогтолцоонд заналхийлж байна.

Үнэт зүйлийг дээдлэн хүндэтгэх, ардчиллын суурь зарчимд тулгуурласан тогтолцоо тууштай оршин тогтнох баталгаа үгүй бөгөөд энэ нь асар их үнэ цэнтэйг бид бүхэн өөрийн улсын түүхээс сайн мэдэх билээ.

Тиймээс өнөөгийн нөхцөл байдалд бид дан ганцаар биш харин анд нөхөд, үзэл санаа нэгтэй түншүүдтэй хүч чармайлтаа нэгтгэж, хамтын ажиллагаагаа эрчимжүүлэх нь нэн чухал байна.

Учир нь, гагцхүү хамтдаа байж, тухайлбал, худалдааны ойр дотно түншлэл, дипломат нягт харилцаа, бат бэх суурь үнэт зүйлс зэргээр хүчээ нэгтгэснээр бид илүү хүчирхэг байж чадна.

Дэлхий дахинаа нэн тулгамдсан асуудлыг гагцхүү хамтын хүчээр шийдэж чадна. Эдгээр нь үнэт зүйлээ хамгаалах, аюулгүй байдлаа хангах хүч чармайлтаа нэмэгдүүлэх, олон улсын худалдааны эргэлтийг тогтворжуулах, уур амьсгалын өөрчлөлттэй тэмцэх зэрэг бүх талын асуудалд хамааралтай юм.

Үүнтэй холбогдуулан НҮБ болон Вена хотноо төвтэй Европын аюулгүй байдал, хамтын ажиллагааны байгууллагын хүрээнд явуулж буй Монгол Улсын бодлого, үйл ажиллагааг онцлон тэмдэглэхийг хүсэж байна.

Тухайлбал, Монгол Улсын НҮБ-ын энхийг сахиулах ажиллагаан дахь идэвхтэй оролцоо  нь онцгой үлгэр дуурайлал болж байна.

Олон талт хамтын ажиллагааны хүрээнд бид олон жилийн хугацаанд ойр дотно хамтран ажиллаж ирсэн. Бид хоёр талын хамтын ажиллагааг ч мөн эрчимтэй өргөжүүлж байна. Энэхүү айлчлалын хүрээнд өнөөдөр олон чухал хэлэлцээр, тунхаглалд гарын үсэг зурж байгаа нь үүний тод илэрхийлэл юм. Миний бие үүнд маш их баяртай байна.

Шинжлэх ухаан, соёлын салбарын харилцааны талаар мөн дурдахыг хүсэж байна. Эдгээр салбарын идэвхтэй, баялаг харилцаа энэхүү айлчлалын дүнд улам бүр батжин бэхэжнэ гэдэгт итгэж  байна.

Бидний энэхүү зорилтыг хэрэгжүүлэхийн төлөө эдгээр салбарын өндөр түвшний төлөөлөгчид бидэнтэй хамт Монгол Улсад ирээд байгаа нь цаашдын хамтын ажиллагааг улам бүр өргөжүүлэх онцгой чухал боломжийг бүрдүүлж байна.

Хурдацтай урагшилж буй өнөө цаг үед хамтдаа уулзаж, ярилцахын үнэ цэнийг чамлан орхигдуулж болохгүй гэж би боддог. Соёл, шинжлэх ухааны салбарын онцлог нь улс орнуудыг улам бүр ойртуулдгийг бид мэдэх бөгөөд үр шимийг нь мөн хүртэж байдаг.

Тиймээс энэ чиглэлээр үр дүнтэй санал санаачилга дэвшүүлж, яриа хэлцэл өрнүүлэхийг Та бүхэнд уриалж байна.

Монгол Улс өнгөрсөн 30 жилийн хугацаанд ихийг бүтээж, ололт амжилтаар дүүрэн байжээ. Эрхэм хүндэт Ерөнхийлөгч өө, Монгол Улс илүү их амжилтад хүрэх арвин их нөөц, бололцоотой. Үүнд би итгэл төгс байна.

Монгол Улсын энэхүү амжилтын замналд Австри Улс түнш улсын хувьд хамтдаа алхаж, худалдааны түнш, олон улсын харилцаан дахь хамтрагч, мөн судалгаа, шинжлэх ухааны салбарыг дэмжигч байж, бүхий л талаар хамтран ажиллахыг эрмэлзэж байна.

Ирэх жилүүдэд бидний хамтын ажиллагаа улам бүр өргөжин бэхэжнэ гэдэгт бүрэн итгэлтэй байна. Монгол Улсад хийж буй энэхүү айлчлал үүнд тодорхой хувь нэмэр оруулна гэж найдаж байна.

Эрхэм хүндэт, Ерөнхийлөгч өө, бид бүхнийг найрсаг дотноор хүлээж авч, нэн өндөр хүндэтгэл үзүүлж байгаад чин сэтгэлийн талархал илэрхийлье.

Баярлалаа.